Kjegleklubbene i Bergen, Harmonien (lukket selskab i Trondhjem), Frimureri!!! Advokater, dommere, banksjefer, forretningsmenn, prester, biskoper etc. har sine hemmelige nettverk hvor ting avgjøres, bestilles og ordnes! Eller - jeg bare spør..???

Møtes i lukket eliteklubb
En rekke av byens mannlige dommere og advokater omgås i den lukkede herreklubben Klubselskabet Harmonien.
Uproblematisk, sier en av dommerne. Men en annen dommer konkluderte motsatt. Ingen av dommerne har registrert sitt Harmonien-medlemsskap i sidegjøremålsregisteret for dommere. Som Adresseavisen skrev i går skal dommere registrere bestemte verv utenom dommerembetet i dette registeret. I kriteriene for registrering heter det blant annet at det skal registreres medlemsskap i brorskaps- eller søsterforbund, f eks Frimurerlogen eller Odd Fellow.
Tradisjonen i Harmonien er blant annet å «knytte Enigheds og Venskaps Baand». Men medlemskapet i foreningen hvor den mannlige makteliten i Trondheim samles, har ingen av dommerne funnet det relevant å registrere. Målet med registeret er åpenhet om dommernes aktiviteter og godkjenning av verv i forhold til retningslinjene.

Mange maktmedlemmer

Klubselskabet Harmonien var sist i søkelyset for et drøyt år siden, da Adresseavisen kunne påvise at så godt som alle trondheimsmenn med makt er medlemmer av klubben hvor kvinner er nektet adgang. Klubben er full av direktører, advokater og andre samfunnstopper – til sammen ca. 370 personer – og kun åpen for menn.

- Glem Rotary. Glem Frimurerlosjen. Hvis det er en lukket klubb med betydning i Trondheim så er det Harmonien, sa en kilde som kjenner svært mange av klubbens medlemmer til Adresseavisen i fjor. Samtidig kunne avisen avsløre den hemmelige medlemslisten.

I dette selskapet er det altså fem av dommerne i Frostating lagmannsrett, Trondheim tingrett og Sør-Trøndelag tingrett som har fått medlemsskap.

Ikke registrert

Domstoladministrasjonens styre har nylig vedtatt at det skal være strenge retningslinjer for hva dommere kan involvere seg i. Blant annet får dommere ikke sitte i styre eller kontrollkomité i private bedrifter. Styreleder Ingeborg Moen Borgerud ønsker imidlertid ikke å gi noen vurdering av om dommere bør være medlemmer av herreklubber som Harmonien. Heller ikke direktør Knut Sæther kunne gi en vurdering i går ettermiddag.

Førstelagmann Kjell Buer er Harmonien-medlem og synes det er greit for dommere å være med i Harmonien. Sorenskriver Øyvind Smukkestad har derimot meldt seg ut.

- I Harmonien møtes folk fra mange sektorer i samfunnslivet. Det er ikke en klubb for treff mellom makteliten, folk har andre fora for slikt, mener Buer, som leder Frostating lagmannsrett. – Det er bare en selskapsklubb, så det faller helt klart utenfor det som skal registreres, mener Buer.

- Andre dommere har registrert verv i museum, ideelle organisasjoner og orkester. Er ikke en lukket klubb der samfunnstopper møtes like relevant?

Vist 2979 ganger. Følges av 1 person.

Kommentarer

Den gode Hensigt

Kjegleklubben, Losjen: – Vi har omtrent 450 medlemer, men kvar veke døyr nokre frå.

Forretningsføraren i selskapet Den gode Hensigt seier det utan å trekkje ei mine. Døden er noko ein må venne seg til når ein er med i ein kjegleklubb, tenkjer eg medan vi går over dei teppelagde golva. Vi er på veg mot hovudattraksjonen, kjeglebana, i kjellaren. 25 kjegleklubbar held til i desse lokala. Kvifor eg slapp inn her, er ikkje godt å seie sidan eg verken er mann eller medlem, tenkjer eg idet vi passerer døra der det står «Kun for medlemmer».

Sjølv har forretningsføraren vore medlem av kjegleklubben Laboremus (vi arbeider) i 15 år. Ein lege la inn eit godt ord for han. Neste år feirar dei 15 medlemene i klubben 100-års jubileum.

– Den lista er frå siste kongeaftan. Vi gjorde det ikkje så bra den gongen, eg var ikkje nøgd med resultatet, seier forretningsføraren medan eg peikar på Laboremus midt på lista. 2078 poeng fekk klubben i turneringa.

– Men ein gong blei eg konge, det var eg godt nøgd med.

Kongen er den beste kjeglespelaren.

Vi går ned den flotte marmortrappa. Vel nede i kjellaren står ein einsleg telefon i gangen. «Når telefonen ringer, ikke ta den», seier ein liten lapp. Det er viktig å ha klare reglar i kjegleklubben. Derimot står det ingenting i reglane om at kvinner ikkje kan bli medlemer, men i likskap med menn, må dei bli føreslegne. På dei 200 åra Den gode hensigt har eksistert, har ingen kome på å gjera framlegg om ei kvinne som medlem, ifølgje boka «Herman Friele – brunt gull, blå vind» av BT-journalistane Kari Pedersen og Marianne Røiseland. Ordførar Herman Friele (eller borgarmeistaren, som han likar å kalle seg) er medlem av kjegleklubben Susan.

«Det er ikke det at vi er mot likestilling, men er det nå så ille om vi menn beholder denne klubben for oss selv? I alle andre sammenhenger er vi jo sammen med kvinner», sukkar ein advokat i boka.

Guteklubben grei

Lukka, tradisjonelt, lite innovativt, kvinnediskriminerande, sjølvtilfreds, guteklubben grei – etter herremiddagen har dei negative karakteristikkane av næringslivet i Bergen hagla. Jostein Gripsrud, professor i medievitskap ved Universitet i Bergen, tok fram tungt skyts i ein kronikk i BT etter herremiddagen og skreiv at «den økonomiske eliten i Bergen er ekstremt mannsdominert, og organiserer seg i kjegleklubber og herreforeninger. Det er en av de viktigste forklaringene på manglende kreativitet og produktivitet i Bergen».

Då eg sjølv var student i byen på slutten av 90-talet, var «hjerneflukt» det store debatt-temaet. Den gong blei det på skjemt sagt at ein minst måtte ha eit tyskklingande etternamn med bindestrek, eksempelvis Rieber-Mohn, for å få seg jobb i dei bergenske bedriftene. Mykje tyder på at hjerneflukta frå Bergen ikkje har stoppa opp.

I ei undersøking frå 2003 kom det fram at berre 25 prosent av dei som tek jus-utdanning ved Universitetet i Bergen jobbar i Hordaland halvtanna år etter ferdig utdanning. Av alle studentar, blir 40 prosent igjen i byen etter siste eksamen. Kvart år blir 2500 uteksaminerte frå universitetet og høgskular i Bergen. For eitt år sidan melde NRK at «det er vanskelegere enn noensinne for nyutdannede akademikere å få seg jobb i Bergen», og viste til ei undersøking frå Karrieresenteret i byen. Undersøkinga viste at tre av fem som er ferdig utdanna i Bergen meiner det finst få interessante jobbar for dei i regionen.

Administrerande direktør i Bergens Næringsråd, Helge Dyrnes, har derimot eit anna syn på saka.

– Bergen er ein by med sterke tradisjonar. Vi skal ta vare på desse tradisjonane, samtidig som vi er medvitne om modernisering og mangfald i leiing. Alle slag kompetanse skal takast i bruk, utan omsyn til kjønn, alder og etnisitet, seier Dyrnes, som likevel etterlyser meir nyskaping i byen.

Han fortel at eitt av tiltaka som er sett i gang for at næringslivet skal ta i bruk akademikarane byen fostrar, er at Aetat betalar 50 prosent av løna dersom ei bedrift tilset ein akademikar. På den måten skal bedriftene bli stimulerte til å tilsetje folk med annleis bakgrunn, fortel Dyrnes entusiastisk. Sjølv er Dyrnes medlem av frimurarlosjen og trøstar oss med at det er ingen grunn til å lage eit trusselbilete av dei mange lukka fora i Bergen.

– Det er ganske enkelt og greitt, vi har det sosialt og pratar saman. Eg vurderer ikkje herremiddagen som ein viktig arena for dei store vedtaka, men éin blant mange kontaktarenaer, seier Dyrnes med eit smil i telefonen.

Paradis

Kvifor er Bergen så lukka, tenkjer eg medan eg klarer å huke tak i ei drosje i Bergen sentrum. Ironisk nok skal eg til Paradis for å treffe Thorstein Selvik, arrangøren av herremiddagen.

– Paradis – ja det skal vi vel ordne, seier den lystige taxisjåføren.

– Det hadde tatt seg ut om vi sa: Paradis – nei, dit køyrer vi ikkje, seier sjåføren medan han gliser frå førarsetet.

I Bergen ligg Paradis utanfor byen – ein stad som set vitseproduksjonen i høggir.

– Kva er det med Bergen, kvifor blir folk så opphissa over ein herremiddag, spør eg.

– Det er jo guteklubben grei som briskar seg. Her er mange store familiar som har sine greier, og dei ekskluderer alle andre, seier sjåføren som vil vere anonym.

– Herremiddagen var eit gufs frå fortida. Eg føler det er litt det same som med buekorps, det er noko som er litt merkeleg. Her er jo mange kjegleklubbar også, der ein blir rekruttert via-via. Der er det heller ikkje damer til stades. Bergen fornektar seg ikkje på godt og vondt, seier sjåføren og smiler igjen.

Han kallar herremiddagen «barnslege mannegreier», men må innrømme at det er litt gøy også, folk blir jo så engasjerte.

Midt i eit vegkryss slepper han meg av, Paradis veikro er ikkje til å ta feil av.

– Kos deg med guteklubben, helsar sjåføren.

Og nå dette! jf
Det verserer flere rykter om at byens beste borgere skal være på kundelisten, og miljøet rundt Klubselskabet «Foreningen», populært kalt «Klubben», er dratt inn i saken – stedet hvor makteliten i byen møtes jevnlig.
Ulovlig vinimport?

Annonse